Wednesday, 25 May , 2022
امروز : چهارشنبه, ۴ خرداد , ۱۴۰۱ - 23 شوال 1443
شناسه خبر : 3965
  پرینتخانه » اخبار, اخبار منتخب, تصوف تاریخ انتشار : 12 بهمن 1400 - 8:04 |

تصوف در ابتدای راه

صوف در قرون اولیه‌ی اسلام، بیشتر در قالب یک مکتب رفتاری حاضر بود. طی روندی تدریجی و در برخورد با گروه‌های مختلف فکری، گرایش‌های متعددی از این مکتب پدید آمد
تصوف در ابتدای راه

تصوف در ابتدای راه

تصوف در قرون اولیه‌ی اسلام، بیشتر در قالب یک مکتب رفتاری حاضر بود. طی روندی تدریجی و در برخورد با گروه‌های مختلف فکری، گرایش‌های متعددی از این مکتب پدید آمد که نقطه‌ی مشترک همه‌ی آن‌ها دنیاگریزی و زهد همراه با آموزه‌های معرفتی خاص بود.
از قرن هفتم به بعد، تصوف به صورت یک جریان کاملاً رسمی در سراسر جهان اسلام در آمد و در نیان شیعیان نیز تشکیلات وسیعی با عنوان تصوف شکل گرفت که مقدمه‌ی آن فتوت(جوانمردی) بود و وقتی کسی مراحل فتوت را پشت سر می‌نهاد، نوبت به ورود در تشکیلات تصوف می‌رسید. چنان‌که ابن‌طوطه، گزارشی از خانقاه‌های شیعی در کنار مرقد حضرت امیرالمومنین و طلاب و صوفیان شیعی ساکن در کنار حرم، به دست داده است.¹
فقیه بزرگ، شهید اول، در تعریف صوفی در آن عصر می‌فرماید: « صوفیه کسانی هستند که مدتی از دنیا بریده و صرفاً به عبادت مشغول می‌شوند.² این افراد ممکن بود دارای عقاید و اعمال فاسد باشند و یا انسان‌هایی بسیار وارسته و درست‌کار باشند، به همین جهت در تاریخ آن عصر، صوفیه به دو دسته‌ی صوفیه‌ی متشرع و دین‌دار و صوفیه‌ی غیر‌متشرع تقسیم می‌شدند.
بنابراین می‌توان گفت در این عصر، تصوف با معنایی عام، شامل تصوف حق و تصوف باطل در جریان بود و بسیاری از بزرگان شیعه در عصر خود و عصرهای بعدی، صوفی شناخته شدند.
صوفیان شیعه حتی موفق به ایجاد حکومت نیز شدند که «سربداران» و «مشعشعین» از آن جمله‌اند اما این پایان ماجرا نبود و نقطه‌ی اوج موفقیت آن‌ها را باید در تأسیس دولت صفویه دانست. در سال‌های ابتدایی دولت صفویه، صوفیان جایگاه بسیار عالی در حکومت داشتند اما پس از مدتی، جریان تصوف مورد سوء‌استفاده‌ی عده‌ای قرار گرفت و به سوی لاابالی‌گری و اباحه‌گری منحرف شد که سیل مخالفت‌ها و انتقادات علما و اندیشمندان را به همراه داشت.

۱.سفرنامه‌ی ابن‌بطوطه، جلد۱، صفحه۴۲۱
۲.شهید اول، الدروس الشرعیه، جلد۲، صفحه۲۷۵

| منبع خبر : بخش‌تحلیلی روشنگر
برچسب ها
, ,
به اشتراک بگذارید
تعداد دیدگاه : ۰

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.